کد خبر : 61585 یکشنبه 20 اسفند 1396 - 15:00:05
تبعیض‌های-جنسیتی-در-محیط-کار

در گفت‌وگوی سیناپرس با یک فعال حقوق زنان بررسی شد:

تبعیض‌های جنسیتی در محیط کار

سیناپرس: نحوه‌ی رفتار، ارتباطات و توانایی حل مسئله در مردان و زنان متفاوت است و همین موضوع باعث می‌شود عملکرد یکسانی در محیط کار نداشته باشند، این موضوع در جامعه ایران با چالش‌های دیگری نیز همراه است. دراین‌باره با سارا معینی به گفت‌وگو نشسته‌ایم.

سیناپرس اصفهان: سارا معینی، دانش‌پژوه دکترای جامعه‌شناسی که از جوانی به فعالیت در حوزه‌ی حقوق زنان علاقه‌مند بوده است، امروز خود از متخصصین این حوزه و صاحب‌نظران است. او در گفت‌وگو با سیناپرس اصفهان ضمن تشریح شرایط کنونی زنان جامعه ایران از تبعیض‌های جنسیتی در محیط کار را برمی‌شمارد. در ادامه خواننده گفت‌وگوی سیناپرس اصفهان با خانم معینی هستید.

 

سیناپرس: امروز سهم مشارکت زنان در فعالیت‌های اقتصادی چقدر است؟ آیا وضعیت اشتغال، زنان را بیشتر از جنس مخالف متحمل ضرر کرده است؟

معینی: در ایران مشارکت زنان در بخش‌های مختلف اقتصادی کم‌تر از 20 درصد است که این مقدار در مقایسه با سایر کشورها بسیار اندک و نامطلوب است. با توجه به آنکه در جامعه‌ی ایران حضور مردان در عرصه‌های اقتصادی و سیاسی پررنگ‌تر از زنان است، این جنس بیشتر در مدیریت خانه و خانواده ظاهر می‌شوند. طی زمان قانون‌گذاری و سیاست‌گذاری‌های کلان کشور به این عدم توازن دامن زده است و انگیزه را از زنان برای حضور در هر دو بخش خانواده و جامعه کاهش داده است. این قوانین در شرایط پیچیده‌تر و سخت‌تر اقتصادی، فشار بیشتری را بر زنان وارد می‌سازند، چراکه عرصه‌ی اجتماع و اقتصاد آمادگی بیشتری را برای پذیرش مردان دارد و زنان را به افرادی مصرف‌گرا تبدیل می‌کند که گاه حتی برای جزئی‌ترین نیازهای اقتصادی خود متکی به عناصر ذکور هستند.

 

سیناپرس: به‌طورکلی تبعیض‌های جنسیتی در محیط کار به چه بخش‌هایی تقسیم می‌شوند؟

معینی: نابرابری‌ها در محیط کار از همان ابتدا و با استخدام نیروی کار آغاز می‌شود، باور نادرستی که زنان را صرفاً در خانه و مشغول به تربیت فرزندان متصور است باعث شده که بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌ها برای استخدام نیروی کار زنانی را که حتی شایستگی و توانایی بیشتری از مردان دارند کنار بزنند. تصور نادرست دیگر که تا سطوح قانون‌گذاری کشور به‌پیش رفته است عدم نیاز خانواده‌ها به اشتغال زنان خود است، غال با تصور  می‌شود که زنان نقش به‌اصطلاح کمک‌خرج را در خانواده ایفا می‌کنند و اولویت حقوق و مزایا با مردان است که سرپرست خانواده‌ها هستند و این در حالی است که درصد بالایی از زنان جامعه، به‌ویژه شاغلان در سطوح کم‌درآمد، زنانی هستند که اصلی‌ترین و یا حتی تنها منبع درآمد خانواده همین زنان هستند. بخش‌های دیگری مانند انواع مرخصی‌ها دستاویزهای جدیدی برای اعمال خشونت علیه زنان شده و موجب شده است که این قشر نه‌تنها در طی انجام کار دچار ثبات و تعادل نباشند که امکان و انگیزه‌ی پیشرفت‌های کاری مانند رسیدن به سطوح مدیریتی از آنان سلب شود.

 

سیناپرس: چه خشونت‌هایی واکنش زنان را در محیط کار برمی‌انگیزد؟ آیا این مسائل بیشتر اقتصادی هستند؟

معینی: به نظرم سؤال اصلی این است که آیا واقعاً خشونتی می‌تواند واکنش زنان را برانگیزد؟ جواب منفی است. تنها بخش اندکی از زنان جامعه با حقوق و خشونت‌های موجود علیه خودآگاه هستند و برای دست‌یابی به حقوق خود تلاش می‌کنند، گر چه به مدد تلاش مردان وزنان دغدغه‌مند تعداد این افراد به‌شدت رو به افزایش است اما هم چنان تا مقدار مطلوب فاصله‌ی بسیاری داریم. هنوز بسیاری از زنان آگاهی لازم و کافی درباره‌ی ماهیت و خشونت‌های انجام‌شده علیه خود را ندارند و گاه باوجود آگاهی، توان یا تمایلی به اعتراض ندارند. مسئله‌ی غم‌انگیز آن است که به‌مرورزمان، زنان حقوق و جایگاه خود را فراموش می‌کنند و خشونت‌هایی که بر آنان می‌رود را بخشی از حق خود می‌دانند، این بخش از زنان جامعه افرادی را که به مطالبه برمی‌خیزند تندرو و ناآگاه می‌دانند که عموماً از قشر مرفه جامعه هستند. به گمان من همین روند سبب شده زنان جامعه‌ی ایران بزرگ‌ترین مانع دست‌یابی به حقوق خود باشند.

 

سیناپرس:  آیا ارگان‌های مردمی یا دولتی برای حمایت از حقوق زنان و مبارزه با تبعیض جنسیتی در محیط کار وجود دارد؟ عملکرد این بخش‌ها را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

معینی: باوجود همه‌ی نواقص و ضعف‌ها کمیت و کیفیت سازمان‌های حامی حقوق زنان هرساله افزایش می‌یابد، اما نکته‌ی بسیار مهم در این بخش حضور مؤثر مردم در شرایطی است که دولت توان اقتصادی کافی را ندارد و یا معضل موجود را در اولویت‌های اصلی خود نمی‌داند. بسیاری از معضلات مانند خشونت علیه زنان، مشکلات محیط‌زیست، اشتغال و... به دست مردم و با مشارکت آن‌ها حل می‌شود. دیگر نمی‌توان و نباید منتظر اقدامات دولت بود، مشارکت سازمان‌های مردم‌نهاد تغییری است که برای آموزش مردم و تغییر فرهنگ نیاز داریم.

 

سیناپرس: آینده‌ی فعالیت زنان در بنگاه‌های اقتصادی را چگونه می‌بینید؟ آیا روند این دست از خشونت‌ها علیه زنان رو به کاهش می‌رود؟

معینی: چنان‌که گفته شد طی سال‌های گذشته اتکای اقتصادی زنان به مردان بسیار بالا رفته و نیاز است تلاش بیشتری در اعطای استقلال اقتصادی به زنان انجام شود. استقلال اقتصادی زنان، از آنان افرادی قدرتمندتر خواهد ساخت و قدرتمندی زنان یعنی افزایش مشارکت آنان در اجتماع و سیاست. و آنچه استقلال اقتصادی زنان را به‌شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد میزان تحصیلات زنان است، به‌طوری‌که به هر میزان که تحصیلات زنان افزایش یابد، مشارکت آن‌ها در بازار کار و استقلال اقتصادی‌شان نیز بالا خواهد رفت. درنتیجه‌ی این اتفاق زنان از نقش مصرف‌گرایی در خانواده خارج می‌شوند و نه‌تنها شرایط اقتصادی خانواده و جامعه را بهبود می‌بخشند که فشار کار و انرژی از دوش مردان جامعه برداشته خواهد شد. یکی از بهترین قدم‌هایی که خود زنان برای کاهش خشونت علیه خود انجام داده‌اند روی آوردن به کسب تحصیلات بالا است، امروز می‌بینیم که علیرغم مشکلات فراوان درصد بالایی از صندلی دانشگاه‌ها به زنان اختصاص‌یافته است. فکر می‌کنم با توجه به افزایش جنبش‌های حق طلبانه و مطالبه گر در جامعه و البته همکاری بخشی از مردان جامعه، آگاهی زنان نسبت به چیستی حقوقشان و چگونگی دست‌یابی به آن‌ها افزایش‌یافته است.

 

سیناپرس: نقش رسانه ها را در حل معضلات کنونی زنان جامعه چگونه می‌بینید؟

معینی: چه در آموزش حقوق و رفتارهای اجتماعی و چه در انعکاس اخبار و هم‌اندیشی‌های مؤثر در فعالیت زنان رسانه‌ها نقش کلیدی و بسیار مهمی را بر عهده‌دارند. عدالت اجتماعی که اکنون به رنگ عدالت جنسیتی درآمده است نیازمند پشتیبانی و همکاری دستگاه‌هایی است که رسالت اصلی‌شان رساندن صدای ملت و ایجاد پل ارتباطی میان مطالبه گران و مسئولان است.
 

نظرات شما

[کد امنیتی جدید]